පරිසරය විදිමින් ජීවිතය පටන් ගන්න – අත්විඳින්න සැබෑ සුවයක්..!

අප එතරම් අවධානය නො දැක්‌වුවත් හිමිදිරියේ කුරුල්ලන් ඉදිරිපත් කරන කුරුලු ගී සංවනිය පරිසරයේ දක්‌නට හැකි අපූරු ම සංසිද්ධියකි. වාද්‍ය භාණ්‌ඩ විශාල ප්‍රමාණයක්‌ භාවිතයෙන් ලෝකයේ ප්‍රසිද්ධ සංගිතඥයන් විසින් ඉදිරිපත් කෙරෙන සංවනියකට (Musical Symphony)ත් වඩා කුරුල්ලන් සැම උදෑසනක ම ඉදිරිපත් කරන සංවනිය විවිධත්වයකින් යුතු ය. මෙය Dawn Chorus ලෙස ඉංගිරිසියෙන් හදුන්වන අතර සාමාන්‍යයෙන් උදෑසන 5.30 පටන් 6.30 පමණ වන තෙක්‌ ඔබට අත්විදිය හැකි ය.

උදා සංවනියේ දි ඔබට කුරුලු ගීත (songs) මෙන් ම හැඩලීම් (calls) ද ඇසිය හැකි වනු ඇත. හැඩලීම හෙවත් නාදය යනු කුරුල්ලන් ගේ සාමාන්‍ය කෑගැසීමයි. නොකඩවා කරගෙන යන හැඩලීම් එකතුවක්‌ ගීතයක්‌ ලෙස සැලකේ. මෙයට හොඳ ම උදාහරණය කොහා ය. සුවදි සමයේ දී (මූලිකව ම අප්‍රේල් ආසන්නයේ) තම ගීතය ගයන කොහා, වෙනත් කාලවල දී නාද කරයි. ගීතය ඉතා ම කන්කලු වුවත්, කොහා ගේ හැඩලීම නම් තරමක්‌ කර්කෂ උස්‌ හඩකි. කුරුලු ගිතය මූලිකව ම සන්නිවේදනය සදහා භාවිත වේ.

වසම් වෙන් කරගෙන (Territory) ඒවා ආරක්‌ෂා කරන පොල්කිච්චා වැනි කුරුල්ලන් උදෑසන ගී ගයන්නේ එම ප්‍රදේශයේ ඇති උස ම ස්‌ථානයේ සිට ය. ඉතින් ඇයි කුරුල්ලන් උදෑසන ම ගී ගයන්නේ..? ” මේ බොහෝ දෙනකුට ඇති ප්‍රශ්නයකි. උදෑසන වාතයේ ගණත්වය ඉහළ නිසා සහ සාමාන්‍යයෙන් හිමිදිරිය නිශ්ශබ්ද වීමත් නිසා ගයන ගීය වැඩි ඈතකට ඇසීමට ඇති ඉඩ වැඩි හෙයින් කුරුල්ලන් උදෑසන තම ගී ගැයීමට තෝරාගත් බව වඩාත් පිළිගත් මතයයි.

මේ ලිපිය ලියන්නට පටන්ගත්තේ දෙසැම්බර් 20 වැනි දා උදෑසන අප ගෙවත්ත අසල කුරුලු ගී සන්ධවනියට සවන් දෙමිනි. මා උදා කුරුලු සංවනියේ (Dawn Chorus) විදි අපූර්වත්වය එලෙස ම ඔබට ඉදිරිපත් කරන්නේ, සැම දා අප අවට ගැයෙන මේ ගී රාවයට අඩු තරමේ නව වසරේ පළමු හිමිදිරියේ වත් අවධානය යොමු කිරීමේ වැදගත් කම පෙන්වා දීමට ය.


මා උදා සංවනියට කන් යොමන්නට පටන්ගත්තේ 5.45ට පමණ ය. මුලින් ම ඈතින් ඇසුණේ කොහා ගේ නාදයකි. එයට ප්‍රතිචාර ලෙස, අපේ ගෙවත්ත අසල ම ගසක සිටි කොහෙකු, මහා හඩින් නද දුන්නේ ය. මෙසේ අප අවට සිටි අඩු තරමේ කොහා 4 දෙනකු වත්, මේ දුර සිට කෙරුණු කථා බහට එකතු වූයේ රාත්‍රියේ පැලට වී හේන් මුර කළ ගොවියන් ඈත පැල්වල සිටින තම මිතුරන් සමග උස්‌ හඩින් කරන පිළිසදරක්‌ ලෙසිනි.

මේ අතර මයිනන් එකා දෙන්නා ඔවුනොවුන් අතර කෙටි නාද මගින් පණිවිඩ හුවමාරු කරගන්නට පටන්ගනු ඇසිණි. උදැසන 6 වන විට මේ සංවනිය උච්ච ස්‌ථානයකට පත් විය. ආසන්නයේ ම ඇසුණු මයිනන් ගේ ඝෝෂාවට තවත් සාමාජිකයන් එකතු වනවා හොදින් ම ඇසිණි. ඈතින් ගිරවුන් රංචුවක්‌ පියඹා ගියේ තාලයකට නද දෙමිනි. පිළිහුඩුවකු කන් පසා කරන තම කර්කෂ නාදය නගාගෙන අප ගෙවත්ත මැදින් ම පියඹා යනු ඇසිණි.

6.10: දැන් නම් මයිනන් ගේ නද හොඳට ම වැඩි ය. අප ප්‍රදේශය අසලින් යන ඇළ මාර්ගය ඔස්‌සේ සැන්දෑ කාලයේ දී මයිනන් මෙන් ම කොකුන් ද විශාල සංඛ්‍යාවක්‌ උන් ගේ රාත්‍රි නවාතැන් බලා පියඹා යන අතර සැම උදෑසනක ම මේ කුරුල්ලෝ නැවත තම තමන් ආහාර සොයාගන්නා තැන්වල ස්‌ථානගත වීමට අපේ ගෙවත්ත පෙනෙන මානයේ ඉහළින් පියඹා යති. මෙසේ ගමන් ගන්නා මයිනන් ආසන්නයේ තිබෙන පාසලේ තෙමහල් ගොඩනැගිල්ලේ වහලේ මදක්‌ නැවතී ආ ගිය තොරතුරු අසන්නට මෙන් විනාඩි කිහිපයක්‌ ගත කර පියඹා යනවා මා ඇස ගැටුණේ මයිනන් විශාල ප්‍රමාණයක ගේ ශබ්දය එන ඉසව්ව නිරික්‌ෂණය කිරීමේ දී ය.

6.15: ඈතින් අසුණේ කොරවක්‌කකු ගේ කෙකර ගෑමකි. වෙන දා නො ඇසුණත් අද අවධානය යොමු කළ නිසා මේ කොරවක්‌කා ගේ හඩ ඇසුණා වන්නට පුළුවන. තවත් ගිරවුන් රංචුවක්‌ පියඹා ගිය අතර, ඉන් ගිරවුන් දෙදෙනෙක්‌ අසල ගසක වැසූ හ. අළු කොබෙයියන් ගේ නාදයත් අවට පරිසරයෙන් නිතර ඇසෙන්නට පටන්ගති.


6.20: අප ගෙවත්ත අසල ම පිළිහුඩුවන් ගේ ආරෝවක්‌ ඇසිණි. එය නිරීක්‌ෂණය කිරීමට ගිය මා දුටුවේ ළය – සුදු පිළිහුඩුවන් තිදෙනකු ගේ සංදර්ශනයකි. අහසේ කණ කොකා, බ්‍රාහ්මණ පියාකුසුස්‌සා මෙන් ම කපුටෙක්‌ ද නාද කරමින් පියඹා ගිය හ.

6.25: දැන් මයිනන් ගේ නාදය ඇසෙන්නේ ඉඳ හිට ය. අසල ගොඩනැගිල්ලේ වහලයේ වැසූ මයිනන් සියල්ල දැන් විසිර ගොස්‌ ය. ඒ අඩුව පිරවීමට මෙන් තරමක්‌ ඈතින් පොලොස්‌ කොට්‌ටෝරුවෙක්‌ තාලයට ගීතයක්‌ ආරම්භ කළේ ය. ළග ගසක රත් මූණත් කොට්‌ටෝරුවකු ද හෙමිහිට නාද කරනවා ඇසිණි.

6.30: සති කිහිපයක ම සිට අප ගෙවත්ත අසලින් නාද කරන ආසියා රැහැන් මාරාවා ද හඩ නගමින් අත්තෙන් අත්තට පනිනවා ඇසුණේ අසල්වැසි ගෙවත්තේ ගසක සිට ය. එක්‌වර ම මා ඉදිරියෙන් පියඹා ගිය මේ සුදු-රෙදි හොරා මා ඉදිරියේ තිබූ ඇන්ටෙනාවේ වැසුවේ මා ඉමහත් සතුටට පත් කරමිනි. ඒ ඇත්තට ම මේ වසරේ ගෙවත්තේ දුටු සුවිශේෂ ම නිරීක්‌ෂණ වූයේ ඒ රැහැන් මාරාවා වර්ණ මාරු කරන අවස්‌ථාවේ සිටි තරුණ කුරුල්ලකු නිසා ය. (ලබන සතියේ නිහරියකු වූ ආසියා රැහැන් මාරා පිළිබද ව කියවමු)

6.40: අසල තිබූ බෝ ගසට පියඹා යමින් විශාල මොණරකු නිකුත් කළ මහා හඩ උදෑසන කුරුලු ගී නදට නව මානයක්‌ එක්‌ කළේ ය.

6.45: පිළිහුඩු සංදර්ශනය තවමත් කෙරෙන්නේ විටෙක මහා හඩින් නද කරමිනි. සුදු ඇලි කොකෙකු ද ඒ අවට ගැවසුණේ තම උදෑසන ආහාරය සොයාගැනීමට ය.

ඉහත දැක්‌වූයේ දෙසැම්බර් 20 වැනි දා උදෑසන 5.45 සිට 6.45 දක්‌වා මා ගේ ගෙවත්තේ සිට කෙරුණු කුරුලු නිරීක්‌ෂණයන් ය. මෙදින උදෑසන කුරුලු සංවනිය විචිත්‍රවත් කළ ප්‍රධාන ගායකයන් වූයේ මයිනා, කොහා, රෑන ගිරවා, පොලොස්‌ කොට්‌ටෝරුවා, රත් මූණත් කොට්‌ටෝරුවා, අළු කොබෙයියා, ආසියා

රැහැන්මාරා හා බට්‌ටිච්චා ය. මීට අමතරව පැණි කුරුල්ලා, වී කුරුල්ලා, බ්‍රාහ්මන පියාකුස්‌සා, මොණරා, කණ කොකා, සුදු ඇලි කොකා, කොරවක්‌කා, කාක්‌කා, වී කුරුල්ලා ඉඳහිට නාද කරමින් සන්වනියට එක්‌ වූ හ.

කුරුල්ලකු නො වුණත්, එහෙ මෙහෙ දුවමින් කලබලයෙන් කළ ලේනුන් ගේ “ටින් ටින්.” නාදය ද සංවනිය තවත් සජීවී කරවී ය. සාමාන්‍යයෙන් ඉතා ම මිහිරි ගීයක්‌ ගයන පොල්කිච්චා නම් එදින සංවනියට එක්‌ නො වී ය. දෙමළිච්චන් මෙන් ම කොණ්‌ඩ කුරුල්ලන් ගේ නද ද මේ උදෑසන දී අසන්නට නො ලැබිණි.


මීට අමතර ව හිමිදිරියේ ගෙවත්තේ නිරීක්‌ෂණය නිසා පරිසරයේ අපූර්වත්වය නිරීක්‌ෂණයට ද මට අවස්‌ථාව ලැබිණි. කලාතුරකින් දක්‌නට ලැබෙන දේදුන්නක්‌ ද පායා තිබුණේ නව වසරට සුබ පතන්නාක්‌ මෙනි. පින්නෙන් බර ව උදා හිරු එළිය පතිත වූ පරිසරය ම හිමිදිරියේ දී මේ දිනවල ඇත්තේ අමුතු චමත්කාරයකි.

ඉතින් කුරුලු සංවනියට සවන් යොමමින්, ගෙවත්තේ පරිසරය අත්විදිමින් පිළිගන්නට ඔබටත් ආරාධනා කරන්නෙමු. ඔබ ගේ නිරීක්‌ෂණයන් ද සටහන් කර අප වෙත එවන්න.

 

මේ වැදගත් ලිපිය Share කර අනිත් අයටත් දැනුවත් කරන්න.

Facebook Comments

more recommended stories

%d bloggers like this: